Nhân kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 – 28/6/2026), sáng 24/6, tại Hà Nội, Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp với Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “Xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam qua các thời kỳ – Thực trạng và giải pháp”. Hội thảo thu hút sự tham dự của hơn 120 đại biểu trực tiếp cùng nhiều đại biểu tham dự trực tuyến là các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia, đại diện các bộ, ban, ngành, địa phương và các cơ quan thông tấn, báo chí.
Tham dự Hội thảo có TS. Trịnh Thị Thủy, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; GS.TS. Lê Văn Lợi, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; GS.TS. Nguyễn Thiện Nhân, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh; lãnh đạo Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới cùng đại diện các cơ quan, tổ chức, địa phương và đông đảo các nhà khoa học.
Phát biểu khai mạc và đề dẫn Hội thảo, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy khẳng định, gia đình luôn là nền tảng của xã hội, giữ vai trò quan trọng trong gìn giữ các giá trị văn hóa, hình thành nhân cách con người và tạo nguồn lực cho sự phát triển bền vững của đất nước. Trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, gia đình Việt Nam đang có nhiều biến đổi cả về quy mô, cấu trúc và hệ giá trị, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nhận diện đúng xu hướng phát triển để hoàn thiện chính sách. Thứ trưởng đề nghị các nhà khoa học tập trung làm rõ xu hướng biến đổi của gia đình, những tác động đối với chức năng gia đình và sự phát triển con người, đồng thời đề xuất các giải pháp xây dựng gia đình Việt Nam no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh.
Phát biểu chào mừng Hội thảo, GS.TS. Lê Văn Lợi nhấn mạnh, gia đình là tế bào của xã hội, là môi trường hình thành nhân cách, lưu giữ các giá trị văn hóa dân tộc và góp phần tạo dựng nguồn lực cho sự phát triển quốc gia. Chủ đề Ngày Gia đình Việt Nam năm 2026 “Gia đình hạnh phúc – Quốc gia thịnh vượng“ thể hiện mối quan hệ gắn bó giữa sự phát triển của mỗi gia đình với sự thịnh vượng của đất nước.
Theo GS.TS. Lê Văn Lợi, trước những tác động của toàn cầu hóa, đô thị hóa, chuyển đổi số và già hóa dân số, gia đình Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức mới. Vì vậy, việc nghiên cứu, nhận diện đầy đủ xu hướng biến đổi của gia đình và hoàn thiện chính sách có ý nghĩa quan trọng nhằm thực hiện hiệu quả Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam đến năm 2030, góp phần xây dựng gia đình Việt Nam no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh.
Trong chương trình làm việc, các đại biểu đã trình bày nhiều tham luận có giá trị khoa học và thực tiễn, tập trung phân tích những xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam và kinh nghiệm quốc tế, như: “Xu hướng gia đình một số nước trong 60 năm (1965-2025) và bài học với Việt Nam để phát triển gia đình và con người bền vững trong thế kỷ XXI” của GS.TS. Nguyễn Thiện Nhân; “Chính sách gia đình vì mục tiêu phát triển bền vững ở Việt Nam” của GS.TS. Nguyễn Hữu Minh; “Vai trò của gia đình trong phát triển kinh tế – xã hội tỉnh Bắc Ninh: từ giá trị truyền thống đến động lực hiện đại hóa” của ông Mai Sơn, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh Bắc Ninh; “Di cư và biến đổi gia đình ở Việt Nam trong bối cảnh xã hội chuyển đổi” của TS. Nguyễn Đình Tuấn; “Già hóa dân số ở Việt Nam và những vấn đề đặt ra đối với gia đình trong chăm sóc người cao tuổi” của TS. Phạm Vũ Hoàng.
Ông Mai Sơn, Phó Chủ tịch thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh tham dự trực tuyến và trình bày tham luận tại Hội thảo
Bên cạnh các tham luận chính, Hội thảo dành nhiều thời gian để các chuyên gia, nhà khoa học và đại diện các địa phương trao đổi, thảo luận về những vấn đề nổi bật như xu hướng biến đổi trong lối sống, giá trị và chuẩn mực gia đình; tác động của chuyển đổi số và mạng xã hội đối với đời sống gia đình; già hóa dân số, di cư và những thách thức đối với chức năng chăm sóc của gia đình; đồng thời đề xuất các giải pháp hoàn thiện chính sách gia đình đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Các ý kiến trao đổi tại Hội thảo góp phần làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về sự biến đổi của gia đình Việt Nam trong bối cảnh phát triển mới; đồng thời đề xuất nhiều kiến nghị, giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về gia đình, xây dựng gia đình Việt Nam no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh, thực sự trở thành nền tảng của xã hội và nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự phát triển bền vững của đất nước. Kết quả Hội thảo cũng sẽ là cơ sở khoa học quan trọng phục vụ quá trình nghiên cứu, xây dựng và hoàn thiện chủ trương, chính sách về gia đình trong thời gian tới.